Deze 3e fase, die ook wel de zomerfase van de cyclus wordt genoemd, is de kortste fase van je cyclus en in het tijdsbestek van een dag of 2 gebeurt er een hele hoop. Normaal gesproken vindt je ovulatie plaats op dag 14 van je cyclus, in de vorige aflevering heb ik immers verteld dat het ongeveer 14 dagen duurt voor een follikel zich volledig ontwikkelt en rijpt. Toch kan je ovulatie ook op een eerder of later moment plaatsvinden. Zolang je cyclus regelmatig is maakt het moment van ovulatie niet zo heel veel uit, waarbij een vroege of (ver)late ovulatie wel een signaal kunnen zijn dat de ontwikkeling en signaleren van de verschillende hormonen en je brein niet helemaal optimaal verloopt. 

Ovulatie vindt in principe binnen 24 uur na de piek in LH plaats. Deze piek is wat ovulatiestrips meten en daarmee geeft een ovulatiestrip een verwachte ovulatie aan. Dit wil niet zeggen dat ovulatie ook daadwerkelijk plaatsvindt. Soms heb je een cyclus waarbij er geen ovulatie plaatsvindt, dit wordt een anovulatoire cyclus genoemd. Ook dit is niet heel vreemd, tenzij het regelmatig gebeurt. Ook dan is het een teken aan de wand dat er hormonaal iets niet helemaal loopt zoals het zou moeten. Tot slot kan het gebeuren dat er 2 eitjes tot ovulatie komen. Als beide eitjes bevrucht worden is er sprake van een twee-eiige tweeling. 

24 uur na je ovulatie stijgt het progesterongehalte tot een niveau waarbij het niet meer mogelijk is om nog een eitje vrij te laten komen. In tegenstelling tot wat velen denken is het niet zo dat het vrijkomen van een eicel steeds wisselt tussen je beide eierstokken. Het is vrij willekeurig welke eierstok een eicel vrij laat komen. Van welke kant de eicel ook komt, de vrijgekomen eicel heeft de grootte van een punt aan het einde van een zin in een boek. 

Na het vrijkomen uit de eierstok wordt het eitje binnen 20 seconden in de eileider getrokken en start de afdaling naar je baarmoeder. De eicel is ca 12 tot 24 uur levensvatbaar waarbij deze periode korter wordt naarmate jij ouder wordt. Als de eicel onderweg geen spermacellen tegenkomt en niet bevrucht wordt dan sterft het af en wordt het weer heropgenomen in je lichaam. 

Als een eicel wel wordt bevrucht dan gebeurt dit binnen een aantal uur na ovulatie. Om deze reden wil je dat spermacellen al liggen te wachten op de eicel zodat bevruchting veel aannemelijker is. De spermacellen hebben vruchtbaar baarmoederslijm nodig om te kunnen overleven. Dit dikke glibberige slijm is als het goed is volop aanwezig in aanloop naar je ovulatie en is één van de 3 indicatoren binnen de FAM. Dit slijm zorgt ervoor dat spermacellen 3 tot 5 dagen kunnen overleven. Door de stijging in progesteron na je ovulatie wordt het baarmoederslijm ondoorzichtig en wat plakkeriger waardoor spermacellen niet langer kunnen overleven. De timing van gemeenschap is dus erg belangrijk als je graag zwanger wilt worden. 

Als de eicel wel bevrucht is dan smelten de eicel en spermacel samen en vervolgen hun weg richting je baarmoeder waar de eicel zich tijdens de 4e fase van je cyclus zal innestelen. Deze hele reis duurt ongeveer 6 dagen. 

Je ovulatiefase duurt eigenlijk maar 12 tot 24 uur, de tijd dat je eicel kan overleven. Sommige vrouwen voelen hun ovulatie of hebben last van een kleine bloeding, wat veroorzaakt wordt door het follikel dat openbarst zodat de eicel vrijkomt. De plotselinge daling in oestrogeen kan ervoor zorgen dat je net na je ovulatie niet helemaal lekker in je energie zit of zelfs een beetje PMS achtige klachten hebt. In principe duurt dit 1 à 2 dagen, totdat progesteron weer begint te stijgen.